برای ما ایرانی ها که ۸۰ درصد از مساحت کشورمان را آب وهوای خشک ونیمه خشک دربرگرفته است، معمولا کویر وبیابان جای چندان دلچسبی نیست. شاید به همین خاطراست که بیشتر ما با یک تعطیلی یکی دوروزه راهی مناطق شمالی کشور می شویم تا از سبزی زمین و کوه جنگل لذت ببریم. زندگی در مناطق خشک بیش از هر چیز دیگری ما را دلتنگ جنگل و سبزی درختان می کند، شاید هم به همین خاطر است که بهشت برای ما بیش از هر رنگ دیگری رنگ سبز دارد. اما کسانی که حداقل برای یک بار سفر بهکویر را تجربه کرده اند، سکوت وآرامش آن را با هیچ اقلیم دیگری قابل مقایسه نمی دانند.
آبادی ها و روستاهایی که با فاصله زیاد از یکدیگر برپا شده اند، به همراه اراضی بیانی ، شن زار وتپه های شنی تصاویری هستند که تنهایی و آرامش بیشتری را نصیب کویر گردان می کند. یکی از روستاهای جدا افتاده دشت کویر، روستای مصر است که در طول سفر کویری با رسیدن به آنجا می توان خستگی راه را از تن به در کرد و از زیبایی کویر لذت برد. نام روستای مصر را اولین بار در فیلم خیلی دور، خیلی نزدیک شنیدم که بخش های اصلی داستان در آن منطقه اتفاق می افتد.
مصر که دارای آب وهوای گرم وخشک بیابانی است، در ۴۵ کیلومتری شرق شهرستان جندق و در ۳۰ کیلومتری شمال شهرستان خور از توابع استان اصفهان قرار دارد. جمعیت این روستا طبق آخرین سرشماری ۱۲۰ نفر است، اما در خیابان اصلی روستا کمتر مردم را در حال رفت وآمد می توان دید. زن ها کمتر بیرون می آیند، اما هر از چندگاهی آنها را با طبقی روی سر یا سبدی دردست که ازسر جو برمی گردند و از کنار دیوار راهی خانه های خود می شوند، هم می توان دید.
البته شاید گردشگرانی که در روزهای تعطیل سراغ مصر می روند هم، یکی از دلایل خانه نشینی زنان و دختران روستا باشد. مردم از طریق کشاورزی و دامداری امرار معاش می کنند و تقریبا در کنار هر خانه ای طویله کوچکی ساخته شده که در آن بز و بوقلمون وگاهی هم شتر نگهداری می شود. مهمترین محصولات این روستا زعفران و گندم و البته خرماست، که بیشتر به مصرف خود اهالی می می رسد. شکل روستا مثل بیشتر آبادی های کویری است. سقف های گنبدی، دیوارهای کاهگلی ودرهای چوبی. البته به این ها باید بلواری سیمانی را که بی هیچ دلیلی از وسط روستا عبور کرده را هم اضافه کرد که چند سال قبل توسط بخشداری ساخته شده است. مصر یک دفتر مخابرات دارد که سوپر مارکت اهالی روستا هم به حساب می آید وبیشتر مایحتاج اهالی را تامین می کند. برق روستا به وسیله ژنراتور دیزلی تامین می شود که معمولا در روزهای حضور گردشگران ۲۴ ساعته کار می کند و صدای بلند آن را قبل از رسیدن به روستا هم می توان شنید. در روزهای معمولی ژنراتور از ساعت چهار ونیم صبح تا ده ونیم شب کار می کند وفقط در این شش ساعت است که سکوت کویر، مصر را در بر می گیرد.
کویر نوردان در مصر می توانند برای اقامت شبانه از خانه روستایی علی حیدری معروف به علیِ ابراهیم استفاده کنند . علی ابراهیم وخانواده اش در کوچه پشتی این خانه زندگی می کنند و مهمان خانه را برای اقامت مسافران تدارک دیده اند . این خانه دارای ۴ اتاق و یک ایوان شاه نشین است که به دور یک حیاط که نخل کوچکی در وسط آن است قرار دارند . در یکی از اتاق های خانه یک شومینه دیواری ساخته شده که شب ها آن را برای مهمانان روشن می کنند. این حیاط یک در هم به طویله ای کوچک دارد که علاوه بر بز وبوقلمون یک شتر و فرزند کوچک تازه متولد شده اش که در آن نگهداری می شوند. همچنین خانه حمام آب گرم , سرویس بهداشتی و آشپزخانه دارد وعده های غذایی نیز توسط علی ابراهیم فراهم می شود .
علی ابراهیم مثل خیلی از روستائیان دیگر با انصاف و البته کمی تعارفی است که حتی برای دادن پول اجاره اتاق ها وغذایی که فراهم می کند باید با او چانه زد. غیر از سه پسر علی ابراهیم ،بقیه فرزندان او که کوچک ترین آنها یک ماهه است، ازدواج کرده اند. علی ابراهیم می گوید چون چند نفر دیگر در این روستا به اسم علی حیدری هستند ،به همین دلیل او را به خاطر پدرش که ابراهیم نام داشته علی ِ ابراهیم صدا می زنند. اسم یکی از پسرهای علی ابراهیم هم ابراهیم است. ابراهیم دوازده ساله راهنمای کویر نوردان برای طی کردن کویر و رسیدن به نیزار است. او که تمام مسیر را پابرهنه وسریع طی می کند، معمولا در پاسخ به سوال ها وابراز محبت گردشگران جواب های کوتاه وتک هجایی می دهد وسرش را پایین می اندازد.
هر روز با مینی بوسی برای رفتن به مدرسه به خور می رود وبعد از ظهر با همان ماشین به مصر بر می گردد. می گوید کویر را بیشتر از هر جای دیگری ، حتی دریا دوست دارد، چون کویر همه چیز دارد و دوست دارد وقتی که بزرگ شد، گردشگران را ، مثل همین حالا، برای دیدن کویر ببرد. نخلستان ها وگندم زارهای اهالی روستا در اطراف روستا برپا شده وهرجا که فاصله ای میان و روستا ومزارع افتانده، کویر آن را پر کرده است. بیشتر گندم زارها با آب نیمه شور قنات اصلی مصر آبیاری می شود. قناتی که با ماهی های کوچک ، مورد استفاده اهالی برای شست وشو هم هست.
منطقه امیرآباد در فاصله ۲ کیلومتری روستا دارای تپه های شنی و پوشش گیاهای غنی از درختچه های گز، تاق و نخل است که مناظر بسیار زیبایی را پدید آورده است . علاوه براین روستای فرحزاد هم که فقط دو خانوار در آن زندگی می کنند و در شمال مصر دارای نخلستان های زیبا که توسط شنهای روان محصور شده از آبادی های اطراف مصر هستند. نیزار مصر در ۶ کیلومتری شرق مصر قرار دارد که در اثر آب چشمه ای پدید آمده است . این نیزار دارای نیهای بلند است که ارتفاع بعضی از آنها به ۴متر می رسد . چشمه این نیزار آبخوری حیوانات منطقه است.
از دیگر نقاط دیدنی این منطقه می توان به دریاچه نمک خور در ۵۰ کیلومتری جاده خور_طبس , روستای گرمه , روسنای محمدآباد کوره گز , روستای عروسان, جاده کاروان گذر عروسان_بیدستان و کویر بزرگ اشاره کرد . بعد از یک گشت وگذار سه، چهار روزه در مصر و مناطق اطراف آن ، این کویرگردی به پایان می رسد و صبح زود علی ابراهیم وچند نفر دیگر از اهالی که پای اتوبوس ایستاده اند، برای ما دست تکان می دهند و ما با آرزوی سفری دوباره به کویر مصر و عروسان با روستا خداحافظی می کنیم.
